آرتروز شدید مفصل لگن و ران: تسکین درد با درمان خانگی، ورزش و جراحی

مفصل لگن یاهیپ یک توپ و سوکت است که از فمور (استخوان ران) و استابولوم (بخشی از لگن) تشکیل شده است. در لگن سالم، بالشتک صاف غضروف بین سر استخوان ران و استابولوم قرار دارد که موجب سرخوردن آرام استخوان‌ها روی یکدیگر می‌گردد. استخوان لگن توسط عضلاتی که به ثبات و حرکت استخوان‌ها کمک می کند حمایت می‌شوند. آرتروز بیماری است که غضروف‌ بین مفاصل را تحت تاثیر قرار می‌دهد. آسیب دیدگی غضروف موجب زبر شدن سطوح استخوان‌ها شده و در نهایت منجر به ناهنجاری‌هایی نظیر تق تق کردن، قفل شدن استخوان ران، درد مداوم و محدودیت در دامنه حرکات می گردد.

آرتروز یکی از دلایل شایع بروز درد در ناحیه مفصل لگن می‌باشد که بسیاری از افراد با آن دست و پنجه نرم می‌کنند. از آن‌جایی که آتروز لگن (hip arthritis) نوعی بیماری دژنراتیو است که با تخریب بیشتر مفاصل علائم آن تشدید می‌یابد. برخی بیماران قبل از جراحی ممکن است سال‌ها تحت درمان‌های محافظه کارانه باشند. در صورتی که علائمی از درد در ناحیه لگن و مفصل ران پای خود احساس می‌کنید حتما در اسرع وقت به پزشک متخصص مراجعه نمایید تا بتوانید از تشدید بیماری و عوارض آن جلوگیری کنید. برای رزرو وقت ملاقات با متخصص درد در کیلینیک درد ماهان می‌توانید با شماره‌های 02188866619 - 02188866629 - 092188866632 تماس حاصل فرمایید.  همچنین می‌توانید به آیدی تلگرام doctorghofrani@ مراجعه کنید.

انواع آرتروز لگن


آرتروز مفصل لگن می‌تواند انواع مختلفی داشته باشد از جمله:

استئو آرتریت

یکی از شایع‌ترین علل آرتروز لگن استئو آرتریت می‌باشد. این ناهنجاری نوعی بیماری مفصلی است که با مرور زمان موجب ساییدگی و تخریب غضروف مفاصل و استخوان‌ها می‌شود. استئوآرتریت موجب تورم، درد و محدودیت در حرکت بیمار می‌گردد.

روماتیسم لگن

از دیگر علل شایع درد لگن می‌توان به روماتیسم لگن اشاره کرد. در چنین شرایطی، روکش مفصل دچار التهاب، تورم و حساس به لمس می‌گردد. روماتیسم لگن موجب می‌شود با گذشت زمان مفاصل تغییر شکل دهند.

انواع دیگر

اسپوندیلیت آنکیلوزان ( نوعی بیماری مفصلی که ستون فقرات و مفصل ساکروایلیاک را درگیر می‌کند) و لوپوس از انواع دیگر آرتروز هستند که می‌توانند به لگن آسیب برسانند.

علل احتمالی این بیماری


برای بیماری آرتروز مفصل ران یا لگن، می‌توان دلایل متعددی را در نظر گرفت از جمله:

  • صدمه: ناشی از عدم درمان تروما می‌باشد.
  • مشکلات پایین کمر: نظیر فتق دیسک و سیاتیک
  • تاندونیت: التهاب تاندون‌هایی که استخوان‌ها را به عضلات متصل می‌کنند.
  • ضرب دیدگی عضلات: این شرایط موجب درد در اطراف لگن و ران از جمله کشیدگی همسترینگ و کشاله ران می‌شود.
  • استئوآرتریت لگن: این بیماری موجب اختلال در جریان خون به استخوان لگن (سر فمور) شده و به تدریج منجربه تحلیل استخوان می‌گردد. آسیب‌هایی نظیر دررفتگی یا شکستگی لگن می‌تواند منجر به چنین عارضه‌ای شود. استئوآرتریت در برخی مواقع به آرتروز تبدیل می‌گردد.
  • بورسیت لگن: بورسیت بیماری است که به التهاب کیسه‌های حاوی مایع (سیندوویال) در اطراف مفاصل اشاره دارد. این امر موجب می‌شود استخوان‌ها و مفاصل به راحتی بر روی یکدیگر حرکت کنند. التهاب این کیسه‌ها می‌تواند منجربه بروزعلائم مشابه آرتروز شود.
  • علل احتمالی دیگر: زونا و عفونت

علائم آرتروز لگن


با پیشرفت بیماری علائم آرتروز مفصل لگن و ران تشدید می‌یابد. با این وجود بیشتر بیماران برخی ماه‌ها خوب و برخی ماه‌ها احساس بدی دارند. از آن جایی که آب و هوای سرد و مرطوب اغلب موجب تشدید بیماری می‌گردد علائم علایم آرتروز مفصل هیپ معمولا در زمستان شدیدتر می‌شود. علائم اولیه آرتروز لگن شامل:

  • درد مفصل که با حرکت تشدید می‌یابد.
  • درد خفیف که از ناحیه کشاله ران شروع شده و به بیرون ران و لگن امتداد می‌یابد.
  • خشکی لگن خصوصا در اوایل صبح
  • لنگیدن در حین راه رفتن

چگونه تشخیص داده می‌شود؟


تشخیص آرتروز در لگن معمولا از طریق بررسی سوابق پزشکی بیمار، معاینه و تصویربرداری اشعه ایکس انجام می‌شود.

معاینه فیزیکی

در طول معاینه فیزیکی پزشک جهت بررسی دامنه حرکات لگن و ران، از بیمار می‌خواهد که ران خود را در جهات مختلف حرکت دهد. مواردی که در معاینه مورد توجه پزشک است عبارتند از:

  • حرکت ران توام با درد
  • آسیب دیدگی 1 یا هر دو ران بیمار
  • وجود علائمی از تورم در ناحیه ران یا لگن
  • علائم عفونت نظیر سرخی، گرما و تب

اشعه ایکس

برخی مواقع پزشک جهت تشخیص دقیق علل بیماری به رادیوگرافی اشعه ایکس نیاز خواهد داشت. رادیوگرافی روشی نسبتا دقیق برای تشخیص هرگونه فرسایش در استخوان لگن، تحلیل فضای بین مفصلی و یا مایع درون مفاصل و همچنین انواع آرتروزها می‌باشد. در برخی مواقع ممکن است به آزمایش خون نیاز باشد.

درمان آرتروز لگن


برای درمان انواع آرتروز لگن می‌توان از دو روش کلی درمانی استفاده کرد که عبارتند از:

گزینه‌های درمانی غیرجراحی

روش‌های غیر جراحی که قطعا بر جراحی اولویت دارند شامل موارد زیر هستند:

داروهای ضدالتهابی

داروهای بدون تجویزی نظیر ایبوپروفن، پاراستامول و آسپرین همیشه در وهله اول مقابله با درد مصرف می‌شوند. داروهای ضدالتهابی قوی‌تر با نسخه قابل تهیه هستند. داروهای آرترزو عبارتند از:

داروهای ضدروماتیسمی تغییردهنده سیر بیماری (DMARDS)

سولفاسالازین و متوترکسات داروهای تجویزی ضدروماتیسمی هستند که مانع پیشرفت بیماری می‌گردند. این داروها که دومین خط دفاعی محسوب می‌شوند بعد از مسکن‌های کم تاثیر و که بدون نسخه قابل تهیه هستند مصرف می‌شوند. این داروها برخی مواقع جهت درمان بیماری‌هایی نظیر آرتریت روماتوئید، اسپوندیلیت آنکیلوز و لوپوس مصرف می‌شوند. داروهای ضدروماتیسمی باید 6 تا 8 ماه مصرف شوند. با وجود این که این داروها از پیشرفت بیماری روماتیسم پیشگیری می‌کنند اما به‌ندرت موجب بهبود کامل بیماری می‌شوند.

تزریقات استروئید

تزریقات مستقیم استروئید یا کورتیزون به مفصل لگن موجب کاهش درد به مدت 6 ماه می‌گردد. لازم به ذکر است که تزریق استروئید و کورتیزون باید توسط متخصص بیماری‌های روماتیسم و به دقت انجام شود. به عنوان مثال در مفاصل خیلی عمیق تزریق باید با سوزن‌های بلند و هدایت اشعه ایکس انجام شود. بنابراین این روش همیشه در مطب‌ها امکان‌پذیر نیست.

تزریق طلا

تزریق داخل عضلانی طلا یکی از روش‌های جایگزینی است که موجب کاهش التهاب، درد، تورم و خشکی مفاصل افراد مبتلا به روماتیسم مفاصل می‌گردد. طلا با نام تجاری Myocrisin نوعی داروی ضد روماتیسمی اصلاح کننده بیماری است. این دارو حاوی ترکیبات طلا است اما نه طلای خالص. این دارو نه‌تنها در درمان علائم بیماری روماتیسم لگن بلکه در درمان بیماری‌های نهفته موثر است. تزریق طلا برخلاف تزریق کورتیزون خیلی سریع تاثیر نمی‌گذارد. در حقیقت باید گفت که بعد از 3 ماه بیمار می‌تواند شاهد نتایج حاصل از درمان باشد.

درمان خانگی با طب سنتی و گیاهان دارویی

داروهای گیاهی و طبیعی برای درمان آرتروز لگن یا آرتروز هیپ عبارتند از:

کپسایسین

کپسایسین ترکیبب شیمیایی است که در فلفل‌های تند قرمز و سبز یافت می‌شود. این ترکیب با حذف انتقال دهنده عصبی به نام مادهP عمل می‌کند. این پروتئین سیگنال‌های درد را از انتهای اعصاب به مغز انتقال داده و به التهاب مفاصل کمک می‌کند. کاهش ماده P منجربه درد و التهاب کمتر می‌گردد. ( 1)/2 فنجان روغن زیتون را با 2 قاشق غذاخوری گرد فلفل هندی مخلوط و به آرامی داخل ظرفی گرم کنید. مخلوط را به‌آرامی هم بزنید تا جایی که پودر فلفل کاملا حل شود. بعد از سرد شدن ترکیب آن را داخل ظرف کوچک بریزید. مفاصل آسیب دیده را با روغن آماده شده ماساژ دهید تا درد روماتیسم کمتر شود.

روغن اکالیپتوس

روغن اکالیپتوس می‌تواند به‌طور موقت درد و التهاب مفاصل را کاهش دهد. منتول نوعی ماده فعال در ترکیبات اکالیپتوس است که با افزایش دمای پوست و جریان خون به کاهش درد مفاصل کمک شایانی می‌کند. پماد اکالیپتوس به عنوان نوعی مسکن موضعی بیماری روماتیسم در داروخانه‌ها فروخته می‌شود. با ترکیب 10 قطره روغن اکالیپتوس و تقریبا 1 قاشق غذاخوری وازلین می‌توان پماد خانگی اکالیپتوس را تهیه و مفاصل آسیب دیده را ماساژ داد. نوعی دیگر درمان خانگی با اکالیپتوس شامل افزودن چند قطره روغن اکالیپتوس به وان آب گرم حمام است. با این‌ کار می‌توان از مزایای بوی خوش و همچنین تاثیرات درمان موضعی اکالیپتوس بهره برد.

زنجبیل

از تاثیرات درمانی عصاره زنجبیل می‌توان به کاهش تولید ماده شیمیایی لوکوترین اشاره نمود. این ماده شیمیایی موجب التهاب مفاصل می‌شود. زنجبیل حاوی اسید سالیسیلات است که در بدن به اسید سالیسیلیک تبدیل می‌گردد. اسید سالیسیلیک از ترکیبات داروی مسکن آسپرین است. اسید سالیسیلیک به آنزیم‌های موجود در سلول ها متصل شده و آن‌ها را از تولید پروستاگلاندین‌ها باز می‌دارد. پروستاگلاندین‌ها مواد شیمیایی هستند که موجب التهاب مفاصل شده و سیگنال‌های درد را به مغز ارسال می‌کنند. 3 فنجان آب را داخل ظرفی بریزید. 1 قاشق غذاخوری ریشه زنجبیل تازه را رنده کرده و به آب اضافه کنید. ترکیب فوق را 10 دقیقه بجوشانید و برای شیرین کردن طعم ترکیب می توانید از عسل یا شیرین برگ (استویا) استفاده نمایید.

ورزش

اکثر افراد مبتلا به آرترزو مفصل لگن معتقدند که هرچه بیشتر راه می‌روند مفاصل لگن بیشتر آسیب می‌بیند. اما باید خاطر نشان کرد که عدم فعالیت و یا محدود نمودن کامل فعالیت‌های فیزیکی طبیعتا کار منطقی نیست. فعالیت‌هایی که ممکن است موجب تشدید درد شوند از جمله بالارفتن از پله‌ها و پیاده‌روی طولانی نباید انجام شوند. بیماران مبتلا به آرتروز لگن نمی‌توانند تمام ورزش‌ها را انجام دهند. مطالعات حاکی از آن است که عدم تحرک و استراحت مطلق نه تنها روند بیماری آرتروز را کند نمی‌کند بلکه موجب تشدید آن می‌شود. بیمارانی که با وجود ابتلا به آرتروز مفصل لگن سعی می‌کنند همچنان فعال باشند در مقایسه با بیمارانی که از فعالیت خودداری می‌کنند بهتر درمان می‌شوند. از آن‌جایی که آب موجب کاهش فشار مفاصل لگن می‌شود، ورزش شنا در بین ورزش‌های دیگر بسیار توصیه شده است. دوچرخه‌های ورزشی ثابت بعد از شنا از گزینه‌های دیگری است که در درمان آرتروز مفصل ران یا مفصل لگن موثر است. در صورت نداشتن چنین امکاناتی بهتر است بیمار تا جایی‌که توانایی دارد پیاده روی کند. توصیه می‌کنیم در ابتدا درخصوص هر برنامه ورزشی با پزشک یا فیزیوتراپیست مشاوره کنید.

عصای پیاده‌روی

شاید استفاده از عصا در پیاده روی موجب خجالت شود اما در حقیقت عصا کمک چشمگیری به کاهش فشار مفاصل لگن می‌کند. نکته مهم در استفاده از عصا این است که اولا طول عصا باید با قد فرد متناسب بوده و دیگر این که عصا را باید در دستی که مخالف لگن آسیب دیده است گرفت. برای انتخاب عصای مناسب بهتر است به سراغ فروشگاه‌های تجهیزات پزشکی رفت. از دیگر تجهیزاتی که به بیماران مبتلا به آرتروز کمک می‌کند تا با زندگی روزمره کنار بیایند می‌توان به استفاده از پاشنه کفش بلند اشاره نمود.

کاهش وزن

حفظ وزن بدنی سالم یا به عبارتی شاخص توده بدنی کمتر از25 تاثیر فراوانی در کاهش فشار مفاصل لگن دارد. در صورت اضافه وزن با کاهش هر 1 پوند چربی (500 گرم چربی) تقریبا 3 پوند فشار مفاصل لگن کاهش می‌یابد. علاوه‌بر این افرادی که درصدد جراحی هستند باید بدانند که چاقی مفرط خطر عوارض بعد از جراحی را افزایش می‌دهد. به‌همین دلیل پزشکان به بیماران چاق توصیه می‌کنند قبل از جراحی تا حدودی از وزن خود بکاهند. افرادی که کمتر فعال هستند طبیعتا کاهش وزن برای آن‌ها دشوار است. اما کاهش وزن درصورت پیروی از رژیم غذایی حاوی کالری کمتر به‌راحتی امکان‌پذیر است.

درمان‌های جراحی

در صورتی که گزینه‌های درمانی غیرجراحی تاثیری در بهبود علائم بیماری و تسکین درد نداشته باشد و یا اگر همچنان بیمار دچار محدودیت حرکت باشد باید از طریق جراحی اقدام به درمان نمود. انتخاب نوع جراحی مناسب به مواردی نظیر سن، شدت تخریب مفصل ران و نوع آرتروز بستگی دارد. در چنین شرایطی تمامی انواع جراحی‌ها توسط جراح ارتوپد انجام می‌شود.

جراحی تعویض مفصل

این جراحی که به آرتروپلاستی کامل مفصل لگن معروف است فرایندی است که درطی آن مفصل آسیب دیده لگن با مفصل مصنوعی تعویض می‌گردد. در طی تعویض، یک توپ از جنس سرامیک یا فلز و سوکت با روکش پلاستیک، فلز یا سرامیک در لگن بیمار کارگداشته می‌شود. نکته مهم این است که ایمپلنت‌ها با بافت‌های زنده سازگار هستند یا توسط بدن پس زده نمی‌شوند.
بعد از جراحی تعویض کامل مفصل لگن و توانبخشی درد تسکین یافته و بیمار می‌تواند لگن و ران خود را حرکت دهد. این جراحی بیشتر در افراد بالای 65 سال و خصوصا زنان انجام می‌شود. به طور کل بیماران بعد از جراحی آرتروپلاستی رضایت کامل و احساس مثبتی دارند. با جراحی تعویض مفصل لگن دامنه حرکات و در کل کیفیت زندگی بیمار بهبود می‌یابد. تاثیرات ناشی از این جراحی 10 تا 20 سال یا حتی بیشتر ادامه دارد. با وجود این که انجام فعالیت و ورزش‌های پرفشار نظیر دویدن و بسکتبال توصیه نمی‌شود اما با مرور زمان بیمار می‌تواند ورزش‌هایی نظیر دوچرخه‌سواری، گلف و شنا را به‌راحتی انجام دهد.

جراحی تعویض لگن چه موقع توصیه می شود؟

عمل تعویض مفصل لگن ران یک جراحی جدی است که با عوارض بالقوه همراه است. به همین دلیل این جراحی معمولا در افرادی که دارای شرایط زیر هستند قابل اجرا است:

  • افرادی که با وجود مصرف داروهای تجویزی همچنان احساس درد می‌کنند. درد در حین پیاده‌روی حتی با عصای دستی
  • اختلال در خواب به دلیل درد
  • احساس درد در نشستن و یا بلند شدن از صندلی
  • عدم لذت و یا مشارکت در زندگی خانوادگی به دلیل سفتی و خشکی مفاصل و درد
عوارض احتمالی جراحی
  • لخته شدن خون: وجود لخته خون که در رگ‌های پا مشاهده شده و به شش‌ها منتقل می‌گردد. معمولا برای پیشگیری از لخته شدن خون پزشکان به بیشتر بیمارن داروهای ضدانعقاد خون تجویز می‌کنند. پوشیدن جوراب‌های الاستیک و انجام ورزش برای پیشگیری از لخته شدن خون بسیار توصیه شده است.
  • عفونت: ممکن است در محل‌های برش جراحی و یا در عمق بافت‌ها و نزدیک به ایمپلنت جدید عفونت رخ دهد. خوشبختانه عفونت با مصرف داروهای آنتی بیوتیک قابل درمان است. در صورت باقی ماندن عفونت حاد در نزدیکی محل جراحی ممکن است به جراحی مجدد و تعویض ایمپلنت نیاز باشد.
  • شکستگی: همیشه احتمال شسکتگی قسمت‌های سالم مفصل ران در طول جراحی وجود دارد. شکستگی‌های کوچک به خودی خود ترمیم می‌شوند اما شکستگی های بزرگتر ممکن است از طریق جراحی ترمیمی و یا پیوند استخوان درمان شوند.
  • دررفتگی: برای پیشگیری از عدم اتصال مفاصل جدید معمولا به بیماران توصیه می‌شود از خم کردن بیش از 90 درجه پاها و یا روی هم انداختن پاها برای مدت طولانی خودداری نمایند. اگر مفاصل به‌خوبی جوش نخورند ممکن است برای حفظ تراز لگن به بریس نیاز باشد. اگر با بریس مشکل بیمار برطرف نشد باید از طریق جراحی مجدد اقدام به درمان نمود.
  • مشکلات تعویض: گرچه چنین شرایطی معمولا در ایمپلنت‌های جدید به ندرت پیش می‌اید اما گاهی ممکن است مفصل تعویضی شل شده و با مرور زمان موجب درد در بیمار شود. مشکل بعدی احتمال شکستن مفصل جدید با گذشت زمان است. لازم به ذکر است که هر دو مورد فوق تنها با جراحی قابل درمان است. سن کم و فعالیت از مواردی هستند که ماندگاری جراحی را بالاتر از 20 سال می‌کنند.
  • سفت شدن مفصل: گاهی استخوان‌سازی در جاهایی که بافت‌های اطراف مفصل سخت شده‌اند رخ می‌دهد. این عارضه دردناک نیست اما ممکن است در حرکت بیمار اختلال ایجاد نماید. این ناهنجاری با مصرف دارو و پرتودرمانی قابل درمان است.

تعویض نسبی لگن

این جراحی در اصلاح پزشکی به همی آرتروپلاستی معروف است. در طول این جراحی تنها توپ و یا سر استخوان مفصل ران تعویض می‌گردد. جراحی تعویض نسبی لگن معمولا در شکستگی‌های ناشی از تروما و یا آسیب مفصل لگن به دلیل آرتروز انجام می‌شود.

بازسازی سطح مفصل لگن چیست؟

این جراحی که به عمل آرتروپلاستی بازسازی سطح لگن معروف است روشی است که به جای جراحی تعویض کامل لگن انجام می‌شود. در طول این عمل، کلاهک‌های فلزی که شبیه توپ‌های تنیس نیمه هستند روی نواحی آسیب دیده توپی سوکت مفصل ران نصب می‌شوند. سپس روی سوکت آسیب دیده لگن یک پروتز فلزی مشابه به پروتزهایی که در تعویض کامل لگن استفاده می‌شوند کارگذاشته می‌شود. در بیشتر موارد پزشکان جراحی تعویض کامل مفصل لگن را توصیه می‌کنند چراکه آمار و ارقام حاکی از آن است که ماندگاری و عمر این نوع جراحی بیشتر است. هنوز اطلاعاتی زیادی درخصوص ماندگاری جراحی بازسازی مفاصل وجود ندارد. به دلیل این که در این نوع جراحی قسمت عمده استخوان دست نخورده باقی می‌ماند معمولا به افراد جوان توصیه می‌شود. در چنین شرایطی بیمار در سال‌های آتی و در صورت نیاز می‌تواند به راحتی جراحی تعویض کامل مفصل لگن را انجام دهد.

هزینه جراحی

بسته به نوع جراحی، تخصص و تجربه پزشک و تعرفه‌های بیمارستانی در مناطق مختلف، هزینه‌های جراحی برای افراد مختلف تفاوت دارد. در هزینه کل جراحی باید هزینه معاینه و ارزیابی اولیه، رادیوگرافی با اشعه ایکس و آزمایشات دیگر نظیر اسکن ام آر‌ آی جهت بررسی وضعیت استخوان‌ها و بافت‌ها را درنظر گرفت. طبق توصیه جراح ممکن است بیمار به مقدمات آماده سازی جراحی از جمله آزمایش خون و کاهش وزن نیاز داشته باشد. گاهی بیمار مجبور است جهت آماده‌سازی جراحی چندین روز در بیمارستان بستری شود.

به این پست امتیاز دهید.
هیچ رای ثبت نشده است