درد گردن یکی از علائم شایع است که بیشتر مواقع به دلایل جدی نبوده و در اکثر موارد قابل مدیریت است. ساختارهای حمایتی گردن، شامل استخوانهای بلوکمانند ستون فقرات و رباطهای ضخیم نواری، وظیفه حمایت از گردن و تحمل وزن سر را بر عهده دارند. با این حال، به دلیل نسبتاً کمتر بودن حفاظت در مقایسه با سایر نقاط ستون فقرات، گردن به عواملی که منجر به درد و محدودیت حرکت میشوند، آسیبپذیرتر است.
در برخی افراد، درد گردن به موقتی بودن محدود میشود و با گذشت زمان بهبود مییابد. اما برای برخی دیگر، این درد ممکن است مزاحمت آور باشد و نیاز به درمان داشته باشد.
هرچند اکثر موارد درد گردن ناشی از علل غیرجدی هستند، اما در صورتی که درد شدید، به همراه علائم دیگر مانند خنک شدن دستها، تنگی نفس یا ضعف عضلات رخ دهد، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. پزشک شما میتواند تشخیص دقیقی را بر اساس علائم، سابقه پزشکی و انجام آزمونهای تشخیصی برای شما قرار دهد و درمان مناسب را توصیه کند.
انواع درد گردن
گردن درد حاد: اکثر موارد گردن درد حاد، در اثر کشیدگی عضلات و یا پیچخوردگی بافتهای نرم دیگر (تاندونها و رباطها) ایجاد میشوند. این آسیب ممکن است در اثر یک ضربهی ناگهانی در اثر حوادث رانندگی و یا کشیدگی در گردن (مانند خوابیدن در حالت نامناسب و گرفتگی گردن و یا گرفتگی در اثر حمل یک کیف دوشی سنگین) ایجاد شود.
گرفتگی گردن.: این عارضه معمولاً با درد و مشکل در حرکت دادن گردن همراه است، بهخصوص حرکت دادن سر بهطرفین. همچنین ممکن است گرفتگی گردن با سردرد، گردن درد و همچنین درد شانه و یا دست همراه بوده و باعث شود تا فرد به هنگام نگاه کردن بهطرفین خود، کل بدن را بچرخاند.
علل گردن درد
بسیاری از عوامل میتوانند موجب علت درد گردن شوند. مانند:
ضربه و یا آسیب
نگرانی و استرس
خوابیدن در موقعیت نامناسب
استفادهی طولانیمدت از صفحهکلید کامپیوتر
مشکل اصلی که علت گردن درد شده است میتواند یکی از موارد زیر باشد:
لغزیدگی یک دیسک
پوکی استخوان
تغییر در قوس طبیعی ستون فقرات (اسکولیوز)
بهندرت، آسیبهای ساختاری به دلیل تومور و یا عفونت
صدمات شلاقی. کشیدگی گردن به دلیل آسیب به گردن ایجاد میشود. این آسیبها معمولاً در اثر ضربهی غیرمستقیم به وجود میآیند که در طی آنها، سر بیشازحد طبیعی به عقب و یا جلو میرود. به این عارضهها معمولاً صدمات شلاقی گفته میشود.
گردن درد چگونه است؟
درد گردن همراه با گرفتگی در عضلات یک علامت شایع است. این درد ممکن است به سمت شانهها یا بین دو شانه منتشر شود. همچنین، ممکن است درد به دستها تا کف دست یا به سمت سر گسترش یابد و منجر به سردردهای یکطرفه یا دوطرفه شود. عضلات گردن سفت و دردناک میشوند و میتوان آنها را با لمس تشخیص داد. درد شدید ممکن است وضعیت نامطلوب گردن را بدتر کند، به طوری که فرد با احساس درد گردن خود را به یک طرف فشار میدهد؛ این عارضه به عنوان گردنکجی شناخته میشود. همچنین، درد میتواند در پایه استخوان جمجمه حس شود و ممکن است با ضعف در شانهها و دستها همراه باشد. احساس خوابرفتگی و مورمور شدن در دستها و انگشتان نیز ممکن است رخ دهد.
درمان درد گردن میتواند شامل استفاده از سردی و گرما باشد. با استفاده از گرما، فیزیوتراپیستها سعی میکنند خون بیشتری را به منطقه موردنظر هدایت کنند. این افزایش در گردش خون باعث رسیدن بیشتر اکسیژن و مواد غذایی به منطقه موردنظر میشود. همچنین، خون برای دفع مواد زائدی که در اثر گرفتگی عضلانی ایجاد میشود، نیازمند است و به فرایند بهبود و تسکین درد گردن کمک میکند.
درمان گردن درد
سرما و گرما درمانی
با استفاده از گرما، فیزیوتراپیستها سعی میکنند تا خون بیشتری را به محل موردنظر هدایت کنند چراکه افزایش گردش خون موجب رسیدن اکسیژن و مواد غذایی بیشتر به منطقهی موردنظر خواهد شد. همچنین، خون بهمنظور دفع مواد زائد ایجادشده در اثر گرفتگیهای عضلانی موردنیاز بوده و به فرایند بهبودی و تسکین درد گردن نیز کمک میکند.
استراحت
استراحت کردن به حرکت ایمن مفاصل و ماهیچهها در دو طرف منطقهی احساس درد کمک کرده و همچنین در طول مراحل اولیهی بهبودی، از نقطهی دردناک مراقبت میکند.
تثبیت موقعیت
یک بالش مخصوص به نام بالش کانتور میتواند برای قرار دادن گردن شما در بهترین موقعیت به هنگام خوابیدن و استراحت کردن مورداستفاده قرار بگیرد.
طب سوزنی
مطالعات نشان میدهند که طب سوزنی میتواند در درمان بسیاری از انواع دردهای گردن و بهخصوص صدمات شلاقی، مؤثر باشد. برخی از مطالعات نشان دادهاند که طب سوزنی همچنین میتواند در درمان عارضههای تخریبی ستون فقرات مانند اسپوندیلوز انکیلوزان و اسپوندیلوز گردنی مفید باشد.
طب فشاری و گیاهدرمانی، در برخی از موارد همراه با طب سوزنی برای درمان گردن درد به کار میروند. انجام طب فشاری بر روی عضلات گردن میتواند گرفتگیها را کاهش داده و درد را تسکین دهد. بدین ترتیب فرد از آرامش و سلامت عمومی بهتری برخوردار خواهد بود.
تحریک الکتریکی اعصاب از راه پوست (TENS)
درصورتیکه درمانگر شما تشخیص دهد که این کار ضروری است، شما میتوانید از این روش در خانه نیز استفاده کنید. در این روش، یک دستگاه به کمک جریانات متغیر (ولی ایمن) الکتریکی، عضلات شما را تحریک میکند. تحریک الکتریکی اعصاب از راه پوست (TENS) میتواند به رفع گرفتگیهای عضلانی کمک کرده و ترشح اندورفین که یک مسکن درد طبیعی برای بدن است را افزایش دهد.
اولتراسوند
اولتراسوند یا فراصوت میتواند با افزایش گردش خون، گرفتگیهای عضلانی، تورم و درد را کاهش دهد. این عمل به وسیلهی فرستادن امواج صوتی به عمق بافتهای ماهیچهای انجامشده که در طی آن گرمای ملایمی تولید میشود که باعث افزایش گردش خون و تسریع فرایند بهبودی خواهد شد.
تزریق پلاسمای غنی از پلاکت (PRP)
از روش پی آر پی میتواند برای درمان صدمات شلاقی گردن استفاده کرد. در این روش، پلاکتها با رهاسازی عوامل رشد باعثترمیم بافتها میشوند. این عوامل رشد با جذب سلولهای بازسازیکنندهی بدن ازجمله سلولهای بنیادی، فرایند بهبودی را شروع میکنند. پلاسمای غنی از پلاکت، به درون و اطراف محل آسیب تزریقشده و میتواند به طرز قابلتوجهی، توانایی خودترمیمی بدن را افزایش دهد.
تزریق اپیدورال استروئید به گردن
استفاده از تزریق اپیدورال استروئید به منظور تسکین درد ناشی از پینچ یا التهاب عصبی در گردن، شانه و دستها رایج است. برخی عوارض مانند فتق دیسک بین مهرهای، تنگی کانال نخاعی و آرتروز میتوانند باعث اعمال فشار بر روی اعصاب و پینچ آنها شوند که منجر به درد و التهاب میشود. تزریق اپیدورال استروئید به گردن به معنای انجام تزریق در مناطق اطراف گردن است. این روش به مدیریت درد و کاهش التهاب و تورم ناشی از پینچ عصبی کمک میکند.
ورزش گردن
تقویت گردن. تمرینات کششی و انعطافپذیری، میتوانند دامنهی حرکتی و حالت ارتجاعی گردن را در مفاصل آسیبدیده حفظ کرده، آن را افزایش دهند و همچنین درد و گرفتگی را از بین ببرند. بهعنوان یک قانون کلی، بهتر است که تمرینات تقویتی هرروز انجام شوند. برخی از تمرینات نیز، باید روزانه چندین بار تکرار شوند.
توصیههای ارگونومیک
- به عبارت ساده، از عضلات پاسچرال (وضعیتی) خود استفاده کنید! تنها این عضلات را با خود همراه نداشته باشید. سینهی خود را بیرون داده، چانه بهطرف داخل و به هنگام ایستادن، راه رفتن، بلند کردن اجسام و خم شدن، عضلات شکم خود را سفت نگهدارید.
- ایستادن: در زمان شستن ظروف، اتو کردن لباسها و ایستادن به هنگام هر کاری، یکی از پاها را در جلو و کمی بالاتر از پای دیگر خود قرار دهید.
- نشستن: از صندلیهای مناسب استفاده کرده و به هنگام رانندگی موقعیت صندلی خود را درست تنظیم کنید. نشستن بهصورت صاف، کمترین فشار را بر روی ستون فقرات شما وارد میکند. این کار ممکن است به هشیاری بیشتری از طرف عضلات و ذهن شما نیاز داشته باشد ولی تبدیل این کار به یک عادت کار عاقلانهای است.
- خوابیدن به پهلو: پای زیرین خود را صاف و پای دیگر خود را خم کرده و یا آن را بر روی یک بالش قرار دهید.
- خم شدن: زمان قرار دادن ظروف در ماشین ظرفشویی، برداشتن لباسهای شسته شده و یا قرار دادن اجسام در صندوقعقب خودرو، موقعیتی شبیه به زانو زدن و یا گلف بازی کردن را به خود بگیرید.
- بلند کردن اجسام: جسم موردنظر را نزدیک بدن خود گرفته و به زیر آن بروید.
